Amblyglyphidodon batunaorum – Batuna’s Juffer
De wetenschappelijke naam van deze soort is Amblyglyphidodon batunaorum. De vis staat in het Nederlands bekend als Batuna’s Juffer of de Groene Sergeant. De soort is in 1995 beschreven door Gerald R. Allen. De vis behoort tot de familie Pomacentridae (Juffers).
De geslachtsnaam Amblyglyphidodon is afgeleid van het Griekse amblys (donker of stomp), glyphis (gekerfd) en odous (tanden). De soortnaam batunaorum (of batunai) is een eerbetoon aan Hanny en Inneke Batuna, de eigenaren van het Manado Murex Resort, die logistieke hulp boden bij het onderzoek.
Synoniem: Amblyglyphidodon batuna.
Beschrijving
Batuna’s Juffer heeft een zilverachtige tot groenachtige of bleek groengele lichaamskleur. Een opvallend kenmerk zijn de witte buikvinnen. Het lichaam is kort en diep van vorm. De vis heeft 13 harde stekels in de rugvin en 11 tot 12 zachte vinstralen. De aarsvin heeft 2 harde stekels en 12 tot 14 zachte vinstralen. De maximale lengte van de vis is 10 centimeter TL (totale lengte) of 8.50 centimeter SL (standaardlengte).
Er is geen duidelijk verschil tussen mannetjes en vrouwtjes bekend. In het aquarium staat de soort bekend als een sterke (hardy) vis. Het gedrag is semi-agressief en pittig; de vis hangt vaak ongeveer 100 centimeter boven het koraal.
Biotoop
De Batuna juffervis komt voor in de Indo-West Pacific, van de Malediven in het westen tot de Filipijnen, Indonesië en Fiji in het oosten. Ook wordt de soort gevonden in West-Australië, van de Dampier-archipel tot Churchill Reef. De vis leeft in beschutte lagunes en beschermde kustriffen. Ze worden vaak gevonden tussen de takken van Acropora-koralen (hertenhoornkoraal).
Het leefgebied bestaat uit troebele (silty) lagunes op dieptes variërend van 0.00 tot 12.00 meter. Hoewel ze soms ook op grotere dieptes voorkomen tot zo’n 30 meter. De vis leeft in een tropisch klimaat.
Dieet
In de natuur voedt de Batuna juffervis zich voornamelijk met zoöplankton. Het is een omnivoor die ook plantaardig materiaal eet. In het aquarium is de vis makkelijk te voeden en accepteert hij de meeste gangbare voersoorten. Geschikt voer omvat levende of diepgevroren mysis, artemia, fijngehakte inktvis, visvlees, garnalen en mosselen. Daarnaast moet er plantaardig voedsel worden aangeboden, zoals vlokvoer met Spirulina. Het wordt aangeraden om de vissen meerdere keren per dag te voeren.
Het Aquarium
Voor het houden van deze soort wordt een aquarium van minimaal ongeveer 285 liter geadviseerd. De inrichting kan zowel een rifaquarium als een “fish-only” aquarium zijn. Het is belangrijk om schuilplaatsen te bieden, bij voorkeur met vertakkende koralen zoals Acropora, aangezien dit hun natuurlijke habitat nabootst. De gewenste waterwaarden zijn:
- Temperatuur: 23 tot 28°C.
- pH: 8.1 tot 8.4.
- Zoutgehalte (SG): 1.020 tot 1.026.
Wat betreft medebewoners moet men voorzichtig zijn; de vis is fel en mag niet samen met angstige of zeer rustige soorten worden gehouden. Volwassen exemplaren kunnen het beste solitair worden gehouden (één per aquarium), terwijl jonge vissen in kleine groepen kunnen leven. Geschikte medebewoners zijn andere matig agressieve soorten.
Kweek
Tijdens de paartijd vormen de vissen duidelijke paren. De soort is eierleggend (ovipaar). De eieren worden afgezet op de takken van dood koraal. Het zijn demersale eieren die aan het substraat blijven kleven. Na het afzetten bewaken en beluchten de mannetjes de eieren.
Bijzonderheden
De Batuna juffervis staat op de IUCN Rode Lijst als “Kwetsbaar” (Vulnerable). Een uniek feit is de discussie over de naamgeving: hoewel Allen de vis batunai noemde, suggereert de etymologie dat batunaorum correcter is, omdat de vis naar twee personen (Hanny en Inneke Batuna) is vernoemd.
Conclusie
De Batuna juffervis (Amblyglyphidodon batunaorum) is een opvallende verschijning in de tropische wateren van de Indo-West Pacific. Met zijn zilvergroene lichaam en witte vinnen is het een sterke bewoner voor het aquarium, mits men rekening houdt met zijn semi-agressieve karakter. De vis voelt zich het meest thuis tussen vertakkende koralen in ondiepe, beschutte riffen en lagunes.
In gevangenschap is de vis een makkelijke eter die zowel dierlijk als plantaardig voedsel accepteert. Vanwege de territoriale neigingen van volwassen exemplaren en de status als kwetsbare diersoort op de IUCN-lijst, is een zorgvuldige selectie van medebewoners en een ruim aquarium noodzakelijk. Hoewel de kweek in de natuur goed gedocumenteerd is, ontbreken specifieke details voor het succesvol grootbrengen in een aquariumomgeving.
Auteur
Sinds ik op mijn twaalfde mijn eerste tweedehands aquarium kocht heb ik altijd wel een of meer aquariums gehad. Ik heb zelfs een garage ingericht als kweekruimte waarin ik in 50 aquariums zo’n 10.000 liter water in gebruik had. Op het moment heb ik nog twee aquariums. Een 1250 liter Tanganyika aquarium en een 250 liter gezelschapsaquarium met planten. De laatste 10 jaar heb ik aan deze website gewerkte als schrijver en fotograaf.
Copyright foto’s
