Protomelas annectens
De wetenschappelijke naam van deze vissensoort is Protomelas annectens. Er is niet echt een Nederlandse naam voor deze soort. De soort is voor het eerst beschreven in 1922 door Charles Tate Regan. Protomelas annectens behoort tot de familie van de cichliden (Cichlidae).
De geslachtsnaam Protomelas komt uit het Grieks, waarbij ‘protos’ staat voor ‘de eerste’ en ‘melas’ of ‘melanos’ voor ‘zwart’. Dit verwijst naar het oorspronkelijke melaninepatroon van de soort. De soortnaam annectens betekent ‘verbindend’ of ‘samenvoegend’. Dit slaat op de manier waarop deze soort Cyrtocara venusta (nu Nimbochromis venustus) verbindt met Cyrtocara moorii, die destijds als verwante soorten werden beschouwd.
Relevante wetenschappelijke synoniemen voor Protomelas annectens zijn Cyrtocara annectens en Haplochromis annectens. De soort werd oorspronkelijk beschreven onder het protoniem Cyrtocara annectens door Regan in 1922.
Beschrijving
Protomelas annectens mannen kunnen een totale lengte bereiken van maximaal 23 centimeter. De vrouwen blijven met hun maximale totale lengte van 17 centimeter wat kleiner.
Dominante mannen krijgen een licht blauwe kleur. Deze kleur wordt intenser tijdens de paartijd. Buiten de paartijd om is vaak een horizontale streep te zien die loopt van achter het kieuwdeksel tot over de staartwortel. Vrouwen, juvenielen en niet dominantie mannen zijn veelal zilvergrijs gekleurd. Ze hebben een duidelijke horizontale streep over de flank. Er zijn ook verticale banden te zien die wat licht van kleur zijn.
Temperament
Het temperament en gedrag van Protomelas annectens kan worden omschreven als opportunistisch. Ze volgen andere cichliden in het meer en eten voedseldeeltjes die in de waterkolom terechtkomen wanneer de voorgaande cichlide in het zand zoekt naar voedsel. Ze voelen zich aangetrokken tot bewegende objecten die sediment opwoelen. In de natuur zijn het micro-predatoren, wat betekent dat ze jagen op kleine prooien. Over het algemeen is het een wat rustige soort als ze samen gehouden worden met even grote soorten.
Deze vissen zwemmen waarschijnlijk voornamelijk in de lagere en middelste waterlagen, vooral daar waar sediment wordt opgewoeld en voedsel beschikbaar komt.
Biotoop
Protomelas annectens komt voor in het gehele Malawimeer. Ze zijn algemeen te vinden op ondiepe diepten, tot ongeveer 10 meter diep.
In hun natuurlijke omgeving leven deze vissen voornamelijk boven zandbodems. Ze worden vaak aangetroffen in de nabijheid van andere cichliden die in de bodem wroeten. Dit komt doordat Protomelas annectens zich voedt met sediment dat door deze gravende vissen wordt opgewoeld. Ze voelen zich aangetrokken tot bewegende objecten die sediment doen opwaaien.
De habitatkenmerken in het Malawimeer omvatten hard en basisch water, met een algemene hardheid (GH) van meer dan 10 en een pH-waarde van meer dan 7,5. De watertemperatuur in hun natuurlijke omgeving is tropisch en ligt tussen de 22 en 26 °C.
Dieet
In hun natuurlijke biotoop in het Malawimeer heeft Protomelas annectens een opportunistisch dieet. Ze zwemmen achter andere grote cichliden aan die in het zand wroeten en eten de voedseldeeltjes die daarbij in de waterkolom terechtkomen. Ze voelen zich aangetrokken tot bewegende objecten die sediment opwoelen. Deze vissen zijn van nature micro-predatoren en aaseters, wat betekent dat ze zich voeden met kleine ongewervelde dieren en andere voedselresten die achterblijven nadat grotere, zandgravende cichliden de bodem hebben omgewoeld.
In het aquarium zijn Protomelas annectens makkelijke eters en nemen ze vrijwel alles aan wat hen wordt aangeboden. Een geschikt aquariumvoer omvat droogvoer, cyclops, artemia, mysis en garnalenmix. Het is aan te raden om het dieet voornamelijk te laten bestaan uit levend en diepvriesvoer, zoals pekelkreeftjes (artemia), zwarte en witte muggenlarven en kleine stukjes garnaal.
Het Aquarium
Protomelas annectens is een relatief grote cichlide. Mannetjes kunnen in het aquarium een lengte van ongeveer 23 centimeter bereiken, terwijl vrouwtjes ongeveer 17 centimeter groot worden. Vanwege hun formaat en de behoefte aan voldoende bewegingsruimte, is een ruim aquarium met behoorlijk wat zwemruimte belangrijk. Een aquarium vanaf zo’n 200 centimeter lengte is geschikt, dat komt overeen met een aquarium vanaf 720 liter. Je houdt deze soort het best in een harem, waarbij elke man over 2 a 3 vrouwen kan beschikken.
Inrichting
De inrichting van het aquarium moet de natuurlijke biotoop van Protomelas annectens nabootsen. Dit betekent dat een zandbodem als substraat de voorkeur heeft, aangezien deze vissen in het Malawimeer voornamelijk boven zandbodems leven en zich voeden met voedseldeeltjes die door gravende vissen worden opgewoeld. Het aquarium dient ook te zijn voorzien van meerdere schuilplaatsen, bijvoorbeeld gevormd door stenen of rotsen. Naast schuilplaatsen is het belangrijk om voldoende open zwemruimte te creëren, zodat de vissen hun natuurlijke gedrag kunnen vertonen en andere vissen kunnen volgen die sediment opwoelen. Hoewel ze voornamelijk zandbodems prefereren, kunnen ze in de natuur ook bij rotsachtige gebieden worden aangetroffen.
Waterwaarden
De waterwaarden in het aquarium moeten stabiel zijn en overeenkomen met die van het Malawimeer. Dit betekent dat het water hard en basisch moet zijn. De algemene hardheid (GH) van het water dient meer dan 10 te zijn en de pH-waarde hoger dan 7,5 tot een ph van zo’n 8.5. De ideale watertemperatuur voor Protomelas annectens ligt tussen de 22 en 26 °C.
Geschikte en Ongeschikte Medebewoners
Protomelas annectens zijn over het algemeen vrij rustige bewoners van het aquarium. Ze kunnen het beste gehouden worden in een groep met meerdere vrouwtjes per mannetje. Als het aquarium voldoende groot is, is het ook mogelijk om meerdere mannetjes samen te houden. Het is belangrijk om deze soort niet samen te houden met Mbuna cichliden, aangezien deze vaak te agressief kunnen zijn voor de rustigere Protomelas annectens. Over het algemeen kunnen ze goed samenleven met de meeste andere Malawi cichliden die vergelijkbare waterwaarden en dieetvoorkeuren hebben en niet te territoriaal of agressief zijn.
Kweekaquarium en Conditioneren
Protomelas annectens is een muilbroeder, wat betekent dat het vrouwtje de eieren en later de jonge vissen in haar bek draagt en verzorgt. Mannetjes zijn het hele jaar door reproductief actief en zijn polygaam, wat inhoudt dat een mannetje met meerdere vrouwtjes paart.
Voor de kweek van deze soort is geen kweekaquarium nodig. Ze kunnen zich gewoon voortplanten in een gemengd aquarium. Voorwaarde is wel dat een muilbroedend vrouwtje zich terug kan trekken tussen wat rotsen. In een te druk of stressvol gezelschapsaquarium kan een muilbroedend vrouwtje haar eieren of jongen voortijdig loslaten.
Inrichting van het kweekaquarium
De inrichting van de kweekbak (of het gemengde aquarium) moet de natuurlijke afzetplaats nabootsen. Het mannetje graaft een afzetplaats uit tussen de rotsen in het zand. Daarom is het belangrijk om voldoende rotsen of stenen in het aquarium te plaatsen, zodat het mannetje een geschikte plek kan creëren. Zorg voor voldoende schuilplaatsen voor de vrouwtjes, vooral na het afzetten van de eieren, om stress te verminderen.
Conditioneren van Ouderdieren
Om de ouderdieren in optimale conditie te brengen voor de kweek, is een gevarieerd en voedzaam dieet van groot belang. Protomelas annectens zijn micro-predatoren en aaseters in de natuur. In het aquarium nemen ze vrijwel alle aangeboden voeding aan. Voor het conditioneren van de ouderdieren moet het dieet voornamelijk bestaan uit levend en diepvriesvoer, zoals pekelkreeftjes (artemia), zwarte en witte muggenlarven en bijvoorbeeld stukjes garnaal. Dit helpt de vissen om voldoende energie en voedingsstoffen op te bouwen voor de voortplanting.
Het Afzetten
Tijdens de paartijd vertonen de mannetjes van Protomelas annectens territoriaal gedrag rondom de gekozen afzetplaats. Ze verjagen alle andere vissen uit de door hun gekozen paaiplaats. In deze periode worden de mannetjes intenser van kleur en krijgen ze een donkerder blauwe tint.
Het mannetje bereidt de afzetplaats voor door een kuil uit te graven tussen de rotsen op de zandbodem. Dit dient als de plek waar de eieren worden afgezet. Hij probeert de vrouw mee te lokken naar zijn afzetplaats. Dit doet hij door voor haar langs te zwemmen. Met wijd opgezette vinnen en trillende bewegingen toont hij zijn mooiste kleuren.
De eieren worden afgezet in de kuil die het mannetje heeft voorbereid tussen de rotsen. Om elkaar heen draaiend legt de vrouw een ei in het zand. Het paar draait door waarbij de man het ei bevrucht. De vrouw neemt nu het ei in haar muil. Dit proces herhaalt zich tot dat alle eieren door de vrouw in haar muil zijn opgenomen. Een ervaren vrouw kan zo’n 40 eieren in haar muil uitbroeden.
Na het afzetten van de eieren zit de taak van de man er op. De vrouw broed nu op de eieren. Veelal trekt ze zich terug tussen of nabij de rotsen. Gedurende het broeden eet de vrouw niet of nauwelijks.
Opgroeien van de Jonge Vissen
De eieren van Protomelas annectens komen uit na een incubatieperiode van een paar dagen. De vrouw laat de jongen dan nog niet los. Ze groeien in de muil van de vrouw nog door, terend op hun eidooierzak. De vrouw laat de jonge visjes zo’n 18 tot 21 dagen na het afzetten los.
In een gemengd aquarium vallen de losgelaten jonge visjes vaak ten prooi aan de volwassen vissen. Ze zien de jonge visjes als een lekkere snack. In een aquarium met veel schuilplaatsen overleven slechts enkele jongen. Als je een heel nest wil opkweken, verplaats de vrouw dan op dag 15 of 16 na het afzetten naar een kweekaquarium. Zorg dat het kweek aquarium zand op de bodemheeft en een schuilplaats voor de vrouw. Na het loslaten van de jonge visjes, eet zij ze niet direct op. Je hebt voldoende tijd om de vrouw terug te plaatsen in het hoofd aquarium.
De pas losgelaten jongen kun je voeren met fijn gewreven vlokvoer en klein levend of diepvriesvoer.
Bijzonderheden
Protomelas annectens is een interessante cichlide uit het Malawimeer met enkele specifieke kenmerken en gedragingen.
Status en Bescherming: Protomelas annectens momenteel niet bedreigd in zijn natuurlijke leefgebied . Dit betekent dat de populaties in het Malawimeer stabiel lijken te zijn.
Unieke Gedragingen en Voedingsstrategie: Een opvallende bijzonderheid van Protomelas annectens is hun unieke voedingsstrategie. Ze worden beschouwd als opportunistische micro-predatoren en aaseters. In het Malawimeer volgen ze andere grote cichliden die in het zand wroeten. Wanneer deze gravende vissen sediment opwoelen, voedt Protomelas annectens zich met de kleine ongewervelde dieren en voedseldeeltjes die daarbij vrijkomen in de waterkolom. Ze voelen zich specifiek aangetrokken tot bewegende objecten die sediment opwaaien. Dit gedrag toont een slimme aanpassing aan hun omgeving om voedsel te verkrijgen.
Voortplanting en Kleurpatronen: Wat betreft de voortplanting, zijn de mannetjes van Protomelas annectens het hele jaar door reproductief actief. Ze zijn polygaam, wat betekent dat een mannetje met meerdere vrouwtjes paart. Tijdens de paartijd worden de mannetjes intenser van kleur en krijgen ze een donkerder blauwe tint. Vrouwtjes, jonge vissen en mannetjes die nog niet volledig zijn uitgekleurd, hebben een meer bruinachtige tot lichtblauwe kleur en zijn te herkennen aan een donkere lengteband op hun lichaam. Dit kleurverschil is een belangrijk kenmerk voor het onderscheiden van de geslachten en de ontwikkelingsstadia.
Temperament: Protomelas annectens is over het algemeen een relatief vreedzame cichlide. Ze zijn niet erg dominant en kunnen het moeilijk hebben als ze samen worden gehouden met zeer levendige en bazige vissen. Dit maakt ze geschikt voor een gezelschapsaquarium met andere rustigere Malawi cichliden.
Ontdekkingsgeschiedenis: De soort werd voor het eerst wetenschappelijk beschreven in 1922 door Charles Tate Regan . De soortnaam annectens betekent ‘verbindend’ of ‘samenvoegend’, wat verwijst naar de manier waarop deze soort Cyrtocara venusta (nu Nimbochromis venustus) verbindt met C. moorii, die destijds als verwante geslachten werden beschouwd.
Conclusie
Protomelas annectens is een indrukwekkende cichlide uit het Malawimeer die een ruim aquarium vereist, bij voorkeur 800 liter voor een gevorderde aquariaan, met veel zwemruimte en een zandbodem. Deze vissen zijn relatief rustig en gedijen het beste in hard, basisch water met een temperatuur tussen 22 en 26 °C. Ze zijn opportunistische eters en accepteren een breed scala aan voer, waarbij een dieet van levend en diepvriesvoer wordt aanbevolen. Het is belangrijk om ze niet samen te houden met agressieve Mbuna cichliden, maar wel met andere vreedzame Malawi cichliden.
De kweek van Protomelas annectens is mogelijk in het aquarium, waarbij het vrouwtje een maternale muilbroeder is die de eieren en jongen ongeveer 3 weken in haar bek draagt. Mannetjes graven een afzetplaats tussen de rotsen. Voor succesvolle kweek is een haremopstelling met meerdere vrouwtjes per mannetje aan te raden, en een voedzaam dieet voor de ouderdieren. Vanwege hun formaat en specifieke behoeften zijn deze vissen het meest geschikt voor de ervaren aquariumliefhebber die een groot, stabiel Malawimeer-biotoop kan bieden.
Video
Veel gestelde vragen – FAQ
Hoe groot wordt de Protomelas annectens?
In het aquarium kunnen mannetjes een totale lengte bereiken van ongeveer 23 centimeter, terwijl vrouwtjes rond de 17 centimeter groot worden.
Wat is de minimale aquariumgrootte voor Protomelas annectens?
Het aquarium moet een minimale lengte van zo’n 200 centimeter hebben, dit komt neer op zo’n 720 liter. Vanwege hun grootte is een ruim aquarium met veel zwemruimte belangrijk.
Zijn Protomelas annectens agressief?
Nee, Protomelas annectens wordt over het algemeen beschouwd als een relatief vreedzame en rustige cichlide. Ze zijn niet erg dominant en kunnen het moeilijk hebben als ze worden samengehouden met te agressieve vissen.
Welke medebewoners zijn geschikt voor Protomelas annectens?
Ze kunnen goed samenleven met de meeste andere rustige Malawi cichliden die vergelijkbare waterwaarden en dieetvoorkeuren hebben. Een combinatie met andere grote, niet-territoriale soorten is vaak succesvol.
Wat eet een Protomelas annectens?
In de natuur zijn het opportunistische micro-predatoren en aaseters die kleine ongewervelde dieren eten. In het aquarium zijn het makkelijke eters die droogvoer, cyclops, artemia, mysis en garnalenmix accepteren. Een dieet dat voornamelijk bestaat uit levend en diepvriesvoer wordt aangeraden.
Hoe kweek je met Protomelas annectens?
Het is een maternale muilbroeder. Het mannetje graaft een kuil tussen de rotsen als afzetplaats. Het wordt aangeraden om een mannetje met meerdere vrouwtjes te houden (harem). De ouderdieren moeten goed gevoed worden met levend en diepvriesvoer. De eieren komen na ongeveer 3 weken uit bij een watertemperatuur van 25°C.
Wat zijn de ideale waterwaarden voor Protomelas annectens?
De waterwaarden moeten die van het Malawimeer nabootsen: hard en basisch water. De ideale watertemperatuur ligt tussen de 22 en 26 °C, de pH-waarde ligt bij voorkeur tussen de 7,5 en 8.5.
Wat is de levensverwachting van een Protomelas annectens?
De levensverwachting van Protomelas annectens ligt tussen de 10 en 12 jaar.
Kan je Protomelas annectens samenhouden met Mbuna?
Nee, het wordt sterk afgeraden om Protomelas annectens samen te houden met Mbuna cichliden. Mbuna zijn over het algemeen te agressief en territoriaal voor de rustigere Protomelas annectens.
Auteur
Sinds ik op mijn twaalfde mijn eerste tweedehands aquarium kocht heb ik altijd wel een of meer aquariums gehad. Ik heb zelfs een garage ingericht als kweekruimte waarin ik in 50 aquariums zo’n 10.000 liter water in gebruik had. Op het moment heb ik nog twee aquariums. Een 1250 liter Tanganyika aquarium en een 250 liter gezelschapsaquarium met planten. De laatste 10 jaar heb ik aan deze website gewerkte als schrijver en fotograaf.
Copyright foto’s
