Hyphessobrycon hexastichos – Zigzag Tetra
Hyphessobrycon hexastichos werd voor het eerst beschreven door Vinicius A. Bertaco en Tiago P. Carvalho in 2005. Het geslacht Hyphessobrycon werd voor het eerst beschreven door Durbin in 1908. In het Nederlands worden ze soms wel Zigzag Tetra of Zeslijn Tetra genoemd.
De geslachtsnaam Hyphessobrycon is gedeeltelijk onduidelijk van oorsprong. Het deel “brycon” is een algemene term gebruikt in de geslachtsnamen van vele characiforme vissen, afgeleid van het Griekse “brýchō” (βρύχω), wat “bijten”, “met de tanden knarsen” of “vraatzuchtig eten” betekent. Oorspronkelijk verwees dit naar de volledig getande bovenkaak. Het deel “hyphesson” (ὑφήσσων), betekent “iets kleiner”, en verwijst waarschijnlijk naar de relatief kleine lichaamsgrootte van deze vissen (beschreven tussen de 26 en 42 mm).
De soortnaam “hexastichos” is afgeleid van het Grieks: “héx” (ἕξ), zes, en “stíchos” (στίχος), lijn of rij. Dit verwijst naar de zes opvallende, rood/bruine, zigzaggende strepen die langs de zijkant van het lichaam van grotere exemplaren lopen.
Beschrijving van Hyphessobrycon hexastichos
Algemeen uiterlijk: Hyphessobrycon hexastichos heeft een gecomprimeerd, matig hoog lichaam. Het lichaamsprofiel is concaaf van de neus tot de bovenste schedelkam, en convex van daar tot de rugvin. De kop en de flanken zijn over het algemeen beige tot lichtgeel, met een donkerder bruine tint op de bovenkant van het lichaam. Het meest opvallende kenmerk zijn de zes roodbruine, zigzaggende strepen die langs de zijkant van het lichaam lopen, vooral zichtbaar bij grotere exemplaren (boven 38 mm). Deze strepen lopen tussen de schubbenrijen. Bij kleinere exemplaren zijn er minder strepen zichtbaar (drie of vier). Er is ook een donkere vlek achter de kieuwdeksel (humerale vlek). De vinnen zijn doorzichtig tot lichtgeel, met verspreide donkere pigmentvlekjes. De vis wordt ongeveer tot 5,5 centimeter lang.
Geslachtsverschillen: Er zijn geen duidelijke fysieke verschillen tussen mannetjes en vrouwtjes van Hyphessobrycon hexastichos zichtbaar. Er wordt wel gesuggereerd dat mannetjes mogelijk iets roder van kleur zijn en de zigzaggende strepen iets meer uitgesproken hebben dan vrouwtjes. Gedragsverschillen worden niet beschreven. Bij een verwante soort, Hyphessobrycon citrus, zijn wel duidelijke geslachtsverschillen in vinlengte en -vorm beschreven.
Verschillen juvenielen en volwassenen: Jonge exemplaren hebben minder uitgesproken zigzaggende strepen dan volwassen vissen.
Gedrag en temperament: Hyphessobrycon hexastichos is een vreedzame vis die het beste in een groep van zes of meer exemplaren gehouden wordt. Ze zijn niet schuw en zwemmen in de middelste en bovenste waterlagen, maken korte uitstapjes naar de snellere stroming om voedsel te zoeken.
Levensverwachting: De levensverwachting van Hyphessobrycon hexastichos in het wild is onbekend. In een aquarium kunnen ze 2,5 tot 4 jaar oud worden.
Biotoop
Hyphessobrycon hexastichos komt van nature alleen voor in Brazilië. Ze leven in het bovenste stroomgebied van de Rio Tapajós. Een specifiekere locatie is de Rio Mutum, een zijrivier van de Rio Juruena, in het bovenste deel van het Rio Tapajós stroomgebied in de Chapada dos Parecis regio van Mato Grosso, Brazilië.
Het zijn riviervissen die leven in ondiepe, heldere rivieren. De Rio Mutum, waar ze zijn ontdekt, is een ondiepe rivier met een zandbodem en verspreide kleine stenen. Er is een kleine hoeveelheid oeverbegroeiing aanwezig. In andere delen van hun leefgebied zijn ze ook aangetroffen in grotere, heldere stromen met overvloedige waterplanten. In sommige gebieden wisselen diepe, zandige poelen af met ondiepe riffen met veel begroeiing.
Klimaat: De vissen leven in een tropisch klimaat. De documenten geven geen details over seizoensgebonden overstromingen of droogtes in hun specifieke habitat. Echter, gezien hun leefgebied in het Amazonegebied, is het aannemelijk dat er seizoensgebonden variaties in waterpeil voorkomen.
Dieet
Dieet in het wild: De documenten geven geen specifieke informatie over het dieet van Hyphessobrycon hexastichos in het wild. Gezien hun habitat en de algemene voedingsgewoonten van verwante soorten, is het aannemelijk dat ze zich voeden met kleine insecten, wormen, schaaldieren en andere kleine waterorganismen. Ze zoeken hun voedsel in de middelste en bovenste waterlagen en maken korte uitstapjes naar de snellere stroming.
Dieet in het aquarium: In het aquarium kunnen ze gevoerd worden met hoogwaardig vlokvoer, korrelvoer en levend voer zoals (bevroren) muggenlarve), daphnia en artemia. Afwisseling in het voer is belangrijk voor een gebalanceerd dieet. Het voer moet aangepast zijn aan de kleine bek- en lichaamsgrootte van de vis.
Het Aquarium voor Hyphessobrycon hexastichos
Aquariumgrootte: Voor een groep van zes tot acht Hyphessobrycon hexastichos is een aquarium van minimaal 80 centimeter nodig. Voor grotere groepen moet het aquarium proportioneel groter te zijn.
Inrichting: De inrichting moet de natuurlijke habitat van de vis zoveel mogelijk nabootsen. Gebruik een fijn zandsubstraat. Plant het aquarium met een mix van dichte en open begroeiing, inclusief drijfplanten om schaduwrijke gebieden te creëren. Voeg wat wortels of stenen toe voor schuilplaatsen. Vermijd scherpe objecten.
Waterwaarden: De ideale waterwaarden zijn een pH van 5,5 tot 7,0, een hardheid (GH) van 3 tot 8 dGH en een temperatuur tussen de 23 en 27 °C.
Compatibiliteit met andere vissen: Hyphessobrycon hexastichos is een vreedzame vis die goed samengaat met andere kleine, vreedzame vissoorten met vergelijkbare waterbehoeften. Geschikte medebewoners kunnen zijn andere kleine Tetra’s, kleine Corydoras soorten en dergelijke. Vermijd grotere of agressieve vissen.
Kweek, Afzetten en Opgroeien van Hyphessobrycon hexastichos
De beschikbare informatie over het kweken van Hyphessobrycon hexastichos is beperkt en gebaseerd op analogieën met verwante soorten. Er zijn geen gedetailleerde beschrijvingen van kweekmethoden, afzetgedrag of de opgroei van de jongen. De volgende informatie is daarom een combinatie van speculatie, gebaseerd op verwante soorten, en algemene kennis over characiden.
Kweekaquarium: Voor succesvolle kweek is een apart kweekaquarium aan te raden. De grootte van dit aquarium is afhankelijk van het aantal kweekparen, maar een aquarium van 20-40 liter zou voldoende kunnen zijn voor een paar of een kleine groep. De waterparameters zouden licht zuur tot neutraal (pH 5.5-7.0) moeten zijn, met een temperatuur iets hoger dan in het hoofdaquarium (bijvoorbeeld 26-28°C). Goede filtratie en zuurstoftoevoer zijn essentieel. Een zachte stroming is wenselijk.
Conditionering: Voordat de vissen worden ingezet in het kweekaquarium, dienen ze geconditioneerd te worden met een dieet rijk aan levend, bevroren of gedroogd voer, zoals muggenlarven, daphnia en artemia. Dit bevordert de voortplanting. Het is aan te raden om mannetjes en vrouwtjes apart te houden totdat ze klaar zijn om te paren. Een verhouding van ongeveer 1:1 (of een groep van ongeveer zes vissen van elk geslacht) is ideaal.
Afzetten: De mannetjes vertonen mogelijk intensere kleuren tijdens de paartijd. Het hofmakerijritueel omvat waarschijnlijk een achtervolging van het vrouwtje door het mannetje. De eieren worden afgezet tussen fijne planten (bijvoorbeeld Java mos), een afzetmop, kunstgras of een laagje glazen knikkers. De eieren zijn waarschijnlijk klein, kleverig en worden verspreid afgezet. Het aantal eieren is onbekend, maar waarschijnlijk in de tientallen tot honderden. De ouders vertonen geen ouderlijke zorg en kunnen de eieren of jongen zelfs opeten; het is daarom essentieel om de ouders na het afzetten te verwijderen. De eieren komen waarschijnlijk binnen 24-48 uur uit.
Opgroeien van de jongen: De larven worden na ongeveer 3-5 dagen vrij zwemmend. Het eerste voer bestaat uit infusoria of andere microscopisch kleine organismen, later gevolgd door baby artemia of microwormen. Regelmatige kleine waterverversingen (10-20% per week) zijn belangrijk. Het overlevingspercentage is afhankelijk van verschillende factoren en kan sterk variëren (10-30%).
Het is belangrijk te benadrukken dat deze beschrijving gebaseerd is op aannames en analogieën met verwante soorten. Meer onderzoek is nodig om het kweekproces van Hyphessobrycon hexastichos nauwkeurig te beschrijven.
Bijzonderheden
De verbonden documenten bevatten weinig informatie over Hyphessobrycon hexastichos die niet al in de voorgaande hoofdstukken is behandeld. De meeste details betreffen vergelijkingen met andere, verwante soorten, en beschrijven hun fysieke kenmerken en habitat. Hieronder een samenvatting van de aanvullende informatie:
- Vergelijking met Moenkhausia agnesae: Hyphessobrycon hexastichos lijkt sterk op Moenkhausia agnesae, maar blijft kleiner (5,5 cm versus bijna 7 cm). Bovendien is H. hexastichos minder agressief dan M. agnesae.
- Geografische beperking: De soort komt exclusief voor in het bovenste stroomgebied van de Rio Tapajós in Brazilië. Een specifieke locatie is de Rio Mutum, een zijrivier van de Rio Juruena.
- Zeldzaamheid: Hyphessobrycon hexastichos is een relatief zeldzame soort in de aquariumhandel.
- Taxonomische onzekerheid: Het geslacht Hyphessobrycon is taxonomisch complex en polyfyletisch (niet monofyletisch). De fylogenetische relaties tussen de soorten binnen het geslacht zijn nog niet volledig opgehelderd. De beschrijving van H. hexastichos benadrukt de moeilijkheden bij het onderscheiden van soorten binnen dit geslacht op basis van morfologische kenmerken alleen.
- IUCN-status: De IUCN-status van Hyphessobrycon hexastichos is “Data Deficient” (DD), wat betekent dat er onvoldoende informatie beschikbaar is om de bedreigingsstatus van de soort te beoordelen.
- Kleurpatronen: De zes zigzaggende strepen zijn het meest opvallende kenmerk, maar zijn vooral duidelijk zichtbaar bij grotere exemplaren (>38 mm). Bij kleinere exemplaren zijn er minder strepen zichtbaar. De kleur van de vissen kan variëren, met een beige tot lichtgele basiskleur en een donkerder bruine tint op de bovenkant van het lichaam.
- Tanden: De maxilla (bovenkaak) heeft 3-5 tanden.
- Vinstralen: De aantallen vinstralen (bijvoorbeeld 18-22 vertakte stralen in de anaalvin) worden gebruikt voor identificatie.
Conclusie
Hyphessobrycon hexastichos, de Zesstreep Tetra, is een aantrekkelijke, kleine en vreedzame soort, maar relatief zeldzaam in de aquariumhandel. Hoewel ze als relatief gemakkelijk te houden worden beschouwd, vereisen ze wel een aquarium met zachter, zuurder water en een goede filtratie om hun natuurlijke habitat na te bootsen. Het houden van een groep van minimaal zes exemplaren wordt aanbevolen om stress te voorkomen. Meer onderzoek is nodig om hun kweekgedrag en de opgroei van de jongen beter te begrijpen.
De beschikbare informatie over Hyphessobrycon hexastichos is beperkt. De meest opvallende eigenschap is het zigzaggende strepenpatroon, dat duidelijker is bij grotere exemplaren. Het ontbreken van duidelijke seksuele dimorfisme maakt het moeilijk om mannetjes en vrouwtjes te onderscheiden. Ondanks de beperkte informatie, lijken het vissen te zijn die geschikt zijn voor ervaren beginners, mits de juiste waterparameters en een geschikte omgeving worden geboden. Hun vredige aard maakt ze geschikte tankgenoten voor andere kleine, vredelievende vissoorten.
Video
Auteur
John de Lange
Copyright foto’s
