Dichotomyctere ocellatus – Figuur 8 Kogelvis

Dichotomyctere ocellatus – Figuur 8 Kogelvis

Dichotomyctere ocellatus werd voor het eerst beschreven door Steindachner in 1870. De Nederlandse naam voor deze vis is Figuur 8 Kogelvis. Een verwijzing naar het cijfer 8 op de rug van deze vis.

Dichotomyctere ocellatus behoort tot de familie Tetraodontidae, wat de familie van de kogelvissen is. De geslachtsnaam Dichotomyctere werd in 1855 door Duméril geïntroduceerd. De betekenis van deze naam is niet volledig duidelijk, maar het verwijst mogelijk naar een gespleten tentakel aan elke kant van de neusgaten van de soort Dichotomyctere fluviatilis. De soortnaam ocellatus verwijst naar de oogvormige patronen (ocelli) op de rug van de vis, die zeer variabel kunnen zijn en soms samenvloeien tot de vorm van het cijfer 8.

Synoniemen: Tetraodon biocellatus, Chelonodon biocellatus, Crayracion fluviatilis var. ocellata, Chelonodon ocellata, Tetraodon steindachneri.

Beschrijving

Dichotomyctere ocellatus, ook wel bekend als de Figuur 8 Kogelvis, is een levendige vis die op jonge leeftijd redelijk vreedzaam is. Naarmate ze ouder worden, kunnen ze echter bijterig en onverdraagzaam worden, zowel ten opzichte van soortgenoten als andere vissen. Ze worden daarom het beste alleen gehouden, of met vissen die minimaal even groot zijn.

De vis wordt ongeveer 6 tot 8 centimeter groot. De rug is donkergroen tot bruingroen met opvallende gele patronen in de vorm van “8-vormige” ringen, die ook wel oogvormige vlekken (ocelli) worden genoemd. De buik is wit. Ze hebben grote, expressieve ogen en een compact, rond kogelvis-achtig lichaam.

Dichotomyctere ocellatus staat bekend als zeer intelligent en vertoont veel interactie met zijn verzorger. Ze kunnen zich opblazen bij stress, wat nooit expres uitgelokt mag worden. Ze hebben een scherpe snavel die slijt door harde voeding. Het geslachtsverschil is moeilijk zichtbaar; mannetjes hebben soms een iets intensere tekening, terwijl vrouwtjes voller zijn, vooral als ze eirijp zijn.

Het gedrag van deze vis wordt omschreven als semi-agressief en territoriaal. Ze worden meestal solitair gehouden, of in zeer ruime aquaria met zorgvuldige combinaties van andere vissen. Ze kunnen kleine visjes eten en vinnen aanvreten. Ze zijn erg nieuwsgierig en slim, en hebben behoefte aan uitdaging en decoratie in het aquarium. Ze zwemmen actief door het aquarium.

Opblazen

Kogelvissen hebben het unieke vermogen om zichzelf op te blazen wanneer ze zich bedreigd of gestrest voelen. Dit is een kenmerkend verdedigingsmechanisme van Kogelvissen. Wanneer de vis gevaar waarneemt, neemt hij snel grote hoeveelheden water of lucht op in zijn maag, die hiervoor speciaal is aangepast. Hierdoor zwelt het lichaam van de vis op tot een bolvormige massa, waardoor hij veel groter en moeilijker te inslikken is voor potentiële roofdieren. Dit opblazen is een passieve verdediging; de vis kan niet actief aanvallen terwijl hij is opgeblazen.

Het is belangrijk om dit gedrag nooit opzettelijk uit te lokken, omdat het de vis veel energie kost en stress veroorzaakt. Na het verdwijnen van de dreiging, laat de vis het water of de lucht geleidelijk weer uit zijn lichaam ontsnappen.

Biotoop

Dichotomyctere ocellatus komt voor in Zuidoost-Azië. Zijn verspreidingsgebied omvat de lagere delen van de Mekong in Cambodja, het schiereiland van Maleisië, en Borneo (Sarawak en Kalimantan). Deze vis wordt aangetroffen in brakwateromgevingen, waaronder riviermondingen, mangrovegebieden en estuaria. Ze leven in wateren met een variërende zoutconcentratie, wat betekent dat ze zowel in zoet als zout water kunnen overleven, hoewel ze de voorkeur geven aan brak water.

In hun natuurlijke habitat leven ze in gebieden met een zachte ondergrond, zoals zand of modder, en vaak met dichte begroeiing die schuilplaatsen biedt. De stroming in deze gebieden is meestal rustig tot matig. Ze worden aangetroffen in de buurt van de kust en in de lagere delen van rivieren, waar het zoete en zoute water zich vermengen.

Dieet

De Figuur 8 Kogelvis is een carnivoor. In hun natuurlijke habitat voeden ze zich voornamelijk met kleine ongewervelden, zoals slakken, wormen en kleine schaaldieren. Ze staan erom bekend dol te zijn op slakken.

In het aquarium is het belangrijk om ze een gevarieerd dieet te geven dat bestaat uit levend voer en af en toe groenvoer. Levend voer zoals slakken, garnalen, mosselen, insectenlarven en kleine stukjes vis of zeevruchten wordt sterk aanbevolen. Het regelmatig voeren van harde voeding, zoals slakken en ongeschaalde schaaldieren (bijvoorbeeld krabbenpoten of garnalen), is belangrijk om de snavel van de kogelvis op de juiste lengte te houden. De snavel van kogelvissen groeit namelijk continu en kan problemen veroorzaken als deze niet op tijd wordt afgesleten.

Het is aan te raden om kleine porties meerdere keren per dag te voeren. Veelgemaakte fouten bij het voeren van kogelvissen zijn het aanbieden van te zacht voer, waardoor de snavel te lang kan worden, en het te weinig variatie aanbieden, wat kan leiden tot selectief eten of voedingsdeficiënties.

Het Aquarium

Voor Dichotomyctere ocellatus is een aquarium van minimaal 100 liter (ongeveer 80 centimeter lang) aan te raden, vooral als je van plan bent om een groep te houden. Voor een enkel exemplaar kan een aquarium van 60 centimeter (ongeveer 50-60 liter) volstaan, maar groter is altijd beter.

Inrichting

Richt het aquarium in met een zachte ondergrond zoals zand of fijn grind. Het aquarium moet rijkelijk worden beplant met zowel drijfplanten als planten die de bodem bedekken. Zorg voor veel schuilplaatsen met hout, stenen en planten, zodat de vissen zich veilig voelen en hun natuurlijke gedrag kunnen vertonen. Dit helpt ook om verveling te voorkomen. Naast de schuilplaatsen is er ook open zwemruimte nodig .

Waterwaarden

De ideale temperatuur ligt tussen 24°C en 28°C. De pH-waarde moet tussen 7.5 en 8.5 liggen. Ze zijn gevoelig voor een te lage pH-waarde op de lange termijn. Het water moet zo hard mogelijk zijn.

Hoewel ze soms in zoetwater worden gehouden, zijn het van oorsprong brakwaterdieren. Het toevoegen van zeezout om een zoutgehalte van 1.005 tot 1.008 (specifieke zwaartekracht) te bereiken, wordt sterk aanbevolen voor hun welzijn. 5-10 gram zeezout per liter is vaak voldoende. Veel planten zijn niet goed bestand tegen het toevoegen van zout aan het water!

Ze zijn gevoelig voor nitrieten en nitraten, dus een volledig ingereden aquarium is essentieel. Overfiltratie en frequente gedeeltelijke waterverversingen zijn aan te raden om de waterkwaliteit optimaal te houden.

Geschikte en ongeschikte medebewoners

Het is het beste om de Dichotomyctere ocellatus solitair te houden, omdat ze agressief kunnen worden tegenover soortgenoten en andere vissen naarmate ze ouder worden. Als je toch een groep wilt houden, is een groep van 6-10 exemplaren ideaal, mits het aquarium groot genoeg is en er voldoende schuilplaatsen zijn. Als je ze met andere vissen wilt houden, kies dan voor vissen die minimaal even groot zijn en een vergelijkbare waterchemie nodig hebben, en wees voorbereid op mogelijke vinbijters.

Kleine vissen die in de bek passen, worden als prooi gezien. Ook vissen met lange, fladderende vinnen kunnen het slachtoffer worden van hun bijterige gedrag.

Kweek van de Tetraodon biocellatus

De kweek van de Tetraodon biocellatus in het aquarium is al gelukt. De kweek lukt alleen in brak water. Het zijn substraatbroeders en het mannetje verzorgt de eieren en de jongen.

Auteur

Copyright foto’s

John de Lange